10/18/2021 - دوشنبه 26 مهر 1400

باز آفرینی محور شهری، طراحی فضای فوقانی تونل راه آهن تهران- تبریز

ارکان مسابقه:

برگزار کننده: سازمان نوسازی شهر تهران

اعضای هیئت داوران: مهندس عبدالرضا گلپایگانی، مهندس مصطفی کاظمی اسفه، دکتر سید عبدالهادی دانشپور، دکتر مجتبی رفیعیان، دکتر حمید ناصر خاکی ، دکتر محمد سعید ایزدی، دکتر سید اویس ترابی

مشاور هیئت داوران: مهندس وحید علی قارداشی

داور جانشین: علی خانی

مدیر مسابقه: مهندس سید جواد حسینی

سال برگزاری:1398-1397

معیارهای داوری:
  • - توجه به موضوع مسابقه به عنوان یک پروژه بزرگ و پر اهمیت بازآفرینی شهری
  • - لزوم توجه به مسائل اجتماعی و ارتباط‌ اجتماع محلی همجوار
  • - توجه به اسناد فرادست و مرتبط
  • - رعایت امنیت و ایمنی راه آهن و فضای زیرسطحی پروژه
  • - توجه به تاب آوری زیستی شهر (مدیریت رواناب شهری، مدیریت تقاضا و مصرف آب، مدیریت مصرف انرژی و نفوذ‌پذیری در برابر جریان هوا)
  • - توجه به نقش محله‌ای، شهری و فراشهری محور
  • - توجه به مبحث هوشمند‌سازی
  • - توجه به مسایل اقتصادی پروژه و تحقق پذیری آن
فرمت ارائه آثاردر مرحله اول:

ارائه طرح مفهومی در قالب یک شیت افقی 70*100 که شامل؛

  • - رویکرد (Approach) از طریق دیاگرام
  • - ایده (Main Idea) از طریق ایدئوگرام
  • - طراحی (Design) از طریق سایت پلان و دید و منظرهای مهم
فرمت ارائه آثار در مرحله دوم:
  • - مانیفست طراحی در قالب دیاگرام
  • - چارچوب سیاستگذاری طراحی در قالب دیاگرام، دیاگرام – پلان، دیاگرام – مقطع در مقیاس لازم
  • - پلان جامع راهبردی در حوزه‌های بلافصل و مداخله با مقیاس 1/5000
  • - چشم انداز تدقیق شده در قالب دیاگرام
  • - ارائه طرح جامع شماتیک (مصداقی) در قالب یک انیمیشن با زمان حداقل یک دقیقه از کل پروژه و با فرمت MP4
  • - ارائه سه بعدی‌های مصداقی توصیف‌کننده طرح جامع سه بعدی شماتیک به تعداد لازم
  • - ارائه برنامه عملیاتی (اکشن پلان) در هر چهار حوزه مشخص شده در قالب راهنمای طراحی، راهکار طراحی، ضوابط و مقررات و مدارک پشتیبان مانند متن، دیاگرام، نقشه های دو بعدی و تصاویر سه بعدی در مقیاس 1/5000
  • - ارائه حداقل 1 و حداکثر 10 شیت A0 افقی فوم برد شده
  • - ارائه یک دفترچه A4 عمودی شامل متن های پشتیبان طرح حداکثر در 50 صفحه
  • - ارائه کلیه فایل های پروژه در فرمت های DWG,PDF,TXT,TIFF,JEPG,MP4,3DM در قالب یک لوح فشرده DVD
جوایز مسابقه:
  • - نفر اول مبلغ 1250 میلیون ریال
  • - نفر دوم مبلغ 800 میلیون ریال
  • - نفر سوم مبلغ 450 میلیون ریال
معرفی مسابقه:

از سال 1323 که ساخت راه آهن تهران – تبریز از مبدأ ایستگاه مرکزی راه آهن تهران آغاز شد. این خط به عنوان یکی از مهمترین مسیرهای ارتباط دهنده پایتخت ایران به سایر نقاط به شمار می‌آمد. بتدریج محله‌های شهری در پیرامون این خط شروع به شکل‌گیری کردند که در فاصله سه دهه بعد، این مسیر در میانه محله‌های مسکونی منطقه 17 شهر تهران قرار گرفت و با گسترش شهر تهران از حوزه جنوب غربی، به ویژه در منطقه 18 این خط را به عنوان لبه‌ای جداکننده مطرح نمود.

از سال 1386 تا سال 1392 انتقال این خط به سطح زیرین ادامه یافت و این تونل در خردادماه 1392 به بهره‌برداری رسید. با زير زميني شدن خط آهن تهران - تبريز در طول 9 كيلومتر و با احتساب معابر همجوار، محدوده اي به وسعت 50 هكتار در اختيار شهر قرار گرفت كه بازآفريني عرصه ياد شده به عنوان يك فضاي شهري، ضمن بهبود تصوير ذهني شهروندان از پهنه جنوبي تهران، توسعه محلات داراي بافت فرسوده و ناكارآمد همجوار را تسهيل خواهد نمود.

همزمان با آغاز به کار دور جدید مدیریت شهری تهران از پنجم آذرماه 1396، تهیه طرح ويژه زيرگذر راه آهن تهران- تبریز در دستور کار قرار گرفت؛ اما با رویکرد شهردار تهران و با توجه به وسعت و اهميت پروژه و ضرورت بهره گيري از ايده صاحب نظران، طرح بازآفريني این محور شهري به عنوان یکی از محدود عرصه های موجود، در تیرماه 1397 و با تشکیل شوراي سياستگذاري متشكل از نمايندگان شهرداري تهران و وزارت راه و شهرسازي مقرر شد تهیه طرح توسط سازمان نوسازی شهر تهران در قالب یک فراخوان عمومي و بين المللي، به مسابقه گذاشته شود.

اهداف این مسابقه عبارت بودند از: ارتقای موقعیت شهری پهنه جنوبی پایتخت، تبدیل تهدید اراضی رها شده راه آهن به فرصت برای رونق و توسعه مناطق همجوار، تأمین خدمات فرهنگی، تفریحی و تامین تجهیزات شهری، اجرای پروژه شاخص بازآفرینی شهری با همکاری دولت، شهرداری و بخش خصوصی.فراخوان عمومی و بین المللی برای برگزاری مسابقه"بازآفريني محور شهری؛ طراحی فضای فوقانی تونل راه آهن تهران- تبریز"، پنجم آبان 1397 منتشر و در پی آن، بازدید از محور و محدوده آزاد شده برای شرکت کنندگان در نظر گرفته شد. مسابقه ای که با ثبت نام اولیه 247 تیم حقیقی و حقوقی از داخل و خارج کشور، با استقبال قابل توجهی مواجه شد و با اتمام زمان ثبت نام و با توجه به بررسی‌های صورت گرفته 237 تیم واجد شرایط ورود به مرحله اول مسابقه شدند و در ادامه اسناد پشتیبانی چون؛ فراخوان مسابقه، طرح جامع شهر تهران، شناخت محدوده، مصوبه کمیسیون ماده 5، ملاحظات زیست محیطی، فیلم و نقشه ملاحظات داوری در اختیار شرکت کنندگان قرار گرفت. و در مرحله اول مسابقه، 105 اثر داخلی و خارجی، شامل ایده کلی طرح دریافت گردید.

جلسات داوری مرحله اول این طرح ها در تاریخ‌های 22و 23 آذر ماه 97 در برج میلاد برگزار و 15 اثر شامل 3 اثر خارجی و 12 اثر داخلی به مرحله دوم مسابقه راه پیدا کردند.در ادامه، هیأت داوران به منظور تعریف محورهای مرحله دوم مسابقه و خروجی اصلی مسابقه جلسات متعددی را برگزار و سپس با پذیرفته شدگان مرحله اول، به منظور آشنایی و تشریح مرحله دوم مسابقه جلسه های جداگانه ای برگزار کردند. جلساتی که با تیم‌های خارجی به شیوه ویدئو کنفرانس برگزار شد. ضمن اینکه با هدف شنیدن نقطه نظرات شورایاران به عنوان صدای مردم مناطق همجوار، جلسات مشترکی نیز با حضور شرکت کنندگان در مسابقه، داوران، شورایاران مناطق 17 و 18 و مدیران اجرایی تونل راه آهن تهران تبریز برگزار شد.

آثار مرحله دوم مسابقه، دهم اردیبهشت ماه سال جاری در محل برج میلاد دریافت و هیأت داوران پس از سه روز داوری فشرده و طی گفتگوها و بحث‌های متنوع حول معیارها و ملاحظاتی چون؛ هم پیوندی با زمینه و بافت، تاب آوری و مدیریت شهری، رویکرد زیست محیطی، محرک توسعه محلی بودن، ارتقای دسترسی و نفوذ پذیری، توجه به ارزش‌های معماری و شهرسازی بومی و معاصر، تحقق پذیری، مشارکت جویی و سازمان اجتماعی، خلاقیت در ایده و توجه به پهنه‌ی نوآوری و اشتغال به رده بندی مشترک رسید و شش گروه را حائز دریافت جوایز رتبه های اول تا سوم دانست.

برگزیدگان این مسابقه همزمان با آیین گرامیداشت پنجاهمین سال تأسیس سازمان نوسازی که 16 اردیبشهت ماه در محل باغ موزه دفاع مقدس برگزار شد معرفی شدند.