12/15/2019 - يكشنبه 24 آذر 1398

شناسایی و رتبه بندی شاخص‌های مؤثر در برونسپاری فرایندهای کسب و کار با استفاده از رویکرد فازی (مطالعۀ موردی: سازمان نوسازی شهر تهران)

1395/10/5 219 پایان نامه-سازمان نوسازی(اداره پژوهش) rating
image

شناسنامه پایان‌نامه

دانشجو: زینب مولایی

استاد راهنما: دکتر حسام زند حسامی

استاد مشاور: دکتر اکبر عالم تبریز

مقطع تحصیلی/ رشته/ گرایش: کارشناسی ارشد/ مدیریت صنعتی/ ـــــــــ

دانشگاه/ دانشکده: مؤسسۀ آموزش عالی کار قزوین/ دانشکده مدیریت

سال تحصیلی: 1388

خلاصه پژوهش

امروزه، مسائلی چون افزایش فشارهای رقابتی، دشواری­های کسب و کار، محدودیت منابع، پیچیدگی­های تکنولوژیک و تخصصی­تر شدن کارها، نبود اطمینان به آینده، بزرگ شدن بیش از اندازۀ برخی از سازمن‌ها، و نیز محدودیت‌های قانونی سبب شده است که سازمان‌ها در الگوهای مدیریتی خود تجدید نظر کنند و برای دست‌یابی به مزیت های رقابتی در دنیای کنونی کسب و کار، به استراتژی‌های جدیدی روی آورند.

یکی از این استراتژی‌ها، تمرکز بر شایستگی­های اصلی و واگذاری اجرای بسیاری از فعالیت‌ها به منابع خارج از سازمان است. بر این اساس، به منظور فراهم کردن امکان پاسخگویی کارا و توأم با سطح خدمت مطلوب به مشتریان و توانمند شدن بنگاه­ها در واکنش به تقاضاهای متنوع امروزی، استراتژی برون­سپاری، به مثابه ابزاری کارآمد از سوی بسیاری از بنگاه­های پیشرو به کار گرفته شده است. این رویکرد اگرچه به­ظاهر ساده است و ممکن است تنها به یافتن تأمین­کنندگان خارجی و واگذاری فعالیت به آن‌ها تعبیر شود، تجارب نشان می‌دهد که چنانچه به برخی از نکات مهم و مؤثر در آن توجه نشود، اهداف و انتظاراتِ از پیش تعیین­شده تحقق نخواهند یافت.

یکی از موضوعات مهم در این زمینه، انتخاب فعالیت‌ها برای برون­سپاری­ست. برون­سپاری، یک روش مناسب است که با شرط دارا بودن ویژگی‌های لازم می‌تواند ابزار مفیدی برای صرفه­جویی در وقت و هزینه و ارتقای کیفیت و آزادسازی منابع و ... باشد. همان­گونه که این ابزار، کارآمدی خود را در بسیاری از شرکت­ها نشان داده، در برخی موارد نیز با ناکامی­هایی در رسیدن به اهداف خود مواجه بوده است. برون­سپاری، با توجه به نوع شرکت یا سازمان یا اوضاع محیطی و رقابتی یا الزامات فناوری در زمان‌های متفاوت اجرا می­شود، و به هر دلیلی که باشد، در نهایت باید قدرت رقابت یا میزان بهره­وری را افزایش دهد. برون­سپاری، برای سازمان‌هایی که خواهان پایداری در بازار و بقا هستند، مزیت رقابتی ایجاد می­کند.

یکی از مباحث مهم در بحث برون­سپاری، انتخاب فعالیت‌ها/فرایندها برای برون­سپاری­ست؛ یعنی این‌که سازمان‌ها چه فعالیت/فرایندهایی را برون­سپاری کنند و چه فعالیت/فرایندهایی را برای خود نگه دارند. در این پژوهش، طیف وسیعی از شاخص‌های مؤثر در تصمیم‌گیری برای برون­سپاری فرایندهای کسب و کار شناسایی، و با استفاده از یک روش فازی رتبه­بندی شده است.

بر این اساس، ادبیات موضوع و مدل­ها و تئوری‌های مطرح در بحث برون­سپاری مطالعه، و طیف وسیعی از شاخص‌های مؤثر در برون­سپاری فرایندها شناسایی شد. سپس با استفاده از روش‌های میدانی و مصاحبه با خبرگان سازمان نوسازی شهر تهران، شاخص‌های شناسایی­شده غربال­سازی شد و شاخص‌هایی متناسب با فرهنگ و اوضاع سازمان‌های خدماتی کشور به دست آمد. بررسی تجربۀ برون­سپاری در کشور ما نشان می‌دهد که این روش به رغم دستاوردهای مثبت، متأسفانه به عللی در برخی موارد باعث بروز مشکلات و مسائلی در سطح بنگاه و همچنین در سطح کلان کشور شده، و بنابراین، اهداف از پیش تعیین­شده به دست نیامده است.

علل بسیاری را برای بروز این مشکلات می‌توان برشمرد. یکی از این علل، انتخاب نادرست فعالیت‌ها برای برون­سپاری­ست. در بسیاری از موارد، انتخاب بخش­هایی از تجارت برای برون­سپاری، بر این مبناست که چه چیزی باعث صرفه­جویی در هزینه­ها می‌شود. در واقع بسیاری از پروژه‌ها فقط برای کاستن از قیمت برون­سپاری می‌شوند؛ در حالی که باید به این موضوع توجه شود که چطور تصمیم به برون­سپاری، روی توانایی‌های بلندمدت سازمان اثر می­گذارد. در بعضی موارد، سازمان‌ها فرایندهایی را برون­سپاری می‌کنند که برای مزیت رقابتی سازمان حیاتی هستند، و این کار باعث می‌شود که در طول زمان، توانایی‌ها و مجموعه­های دانشی خود را از دست دهند. از این رو برای درک مفهوم برون­سپاریِ فرایندهای کسب و کار و اتخاذ یک رویکرد علمی برای برخورد با این پدیده و انتخاب درست فعالیت‌ها برای برون­سپاری، این تحقیق، کمک شایانی به مدیران خواهد کرد.

در این پژوهش، دو نوع پیشنهاد ارایه شده: 1ـ پیشنهادهای مبتنی بر نتایج تحقیق؛ 2ـ پیشنهادهایی برای تحقیقات آتی.